. BỐI CẢNH, SỰ CẦN THIẾT VÀ CƠ SỞ CHÍNH TRỊ, PHÁP LÝ

Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách nhằm đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo gắn với sắp xếp tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập; trọng tâm là Nghị quyết số 71-NQ/TW, ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Việc sắp xếp được triển khai trên cơ sở: Công văn số 777/TTg-TCCV, ngày 10/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc sắp xếp cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, thường xuyên, giáo dục nghề nghiệp công lập cấp tỉnh, cấp xã; Công văn số 814/TTg-TCCV ngày 20/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc sắp xếp cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, thường xuyên, giáo dục nghề nghiệp công lập cấp tỉnh, cấp xã; Kế hoạch số 1186/KH-BGDĐT ngày 26/6/2026 của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) về việc đẩy mạnh sắp xếp mạng lưới và thực hiện thí điểm một số mô hình đối với các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục thường xuyên công lập; Công văn số 4291/BGDĐT-GDPT ngày 08/7/2026 của Bộ GDĐT về hoàn thành việc sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập giáo dục theo Nghị quyết số 180/NQ-CP của Chính phủ.

Tỉnh Khánh Hòa có không gian phát triển rộng lớn, đa dạng về địa hình (ven biển, miền núi, hải đảo), gồm 65 đơn vị hành chính cấp xã (48 xã, 16 phường, 01 đặc khu); dân số trên 2,2 triệu người, trong đó học sinh từ mầm non đến trung học phổ thông khoảng 450.000 em (chiếm khoảng 20% dân số). Dân cư phân bố không đồng đều, đô thị hóa nhanh, dịch chuyển dân số cơ học mạnh, đặt ra yêu cầu tổ chức lại các trường, lớp theo hướng khoa học, hợp lý, ổn định, bền vững.

II. MỤC TIÊU, MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU

1. Mục tiêu

- Đẩy mạnh sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục công lập trên địa bàn phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Bảo đảm tinh gọn, giảm tối thiểu 30% số đầu mối cơ sở giáo dục công lập hiện có so với thời điểm ngày 01/7/2025, phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy mô dân số và không gian phát triển của địa phương.

- Đổi mới quản trị nhà trường, mở rộng quy mô trường, lớp để sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý và các nguồn lực đầu tư; thực hiện sắp xếp cơ sở giáo dục tinh gọn đầu mối quản lý gắn với thực hiện cơ cấu lại đội ngũ theo hướng giảm biên chế quản lý giáo dục, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy.

- Mở rộng cơ hội học tập, đáp ứng nhu cầu học tập của nhân dân, bảo đảm mục tiêu đến năm 2030 đạt phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 3, 4 tuổi; có ít nhất 85% người trong độ tuổi hoàn thành trung học phổ thông hoặc tương đương theo Nghị quyết số 71-NQ/TW năm 2025 của Bộ Chính trị.

2. Mục đích, yêu cầu

- Chuyển trọng tâm từ giảm đầu mối cơ học sang tái cấu trúc mạng lưới cơ sở giáo dục theo quy mô dân số, phân bố dân cư, tạo điều kiện thuận lợi cho người học và nâng cao chất lượng giáo dục.

- Đổi mới quản trị nhà trường, mở rộng quy mô trường, lớp để sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý và các nguồn lực đầu tư; gắn với sắp xếp cơ sở giáo dục với tinh gọn đầu mối quản lý, cơ cấu lại đội ngũ, “giảm biên chế quản lý giáo dục, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy”.  

III. NGUYÊN TẮC, TIÊU CHÍ SẮP XẾP

1. Nguyên tắc sắp xếp

- Sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục phải phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy mô dân số và không gian phát triển; lấy mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục, hiệu quả đầu tư và năng lực quản trị làm định hướng xuyên suốt; không thực hiện sắp xếp một cách cơ học chỉ nhằm giảm đầu mối; tuyệt đối không để học sinh do hoàn cảnh khó khăn mà không được đến trường.

- Tuân thủ các nguyên tắc chuyên môn và khoa học giáo dục; phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, cấp học, loại hình cơ sở giáo dục. Lấy người học làm trung tâm. Bảo đảm quyền học tập và cơ hội tiếp cận giáo dục; tạo điều kiện thuận lợi để học sinh đến trường, không làm phát sinh rào cản địa lý và chi phí; không ảnh hưởng đến công tác huy động học sinh ra lớp để duy trì và nâng cao kết quả phổ cập giáo dục.

- Gắn sắp xếp mạng lưới với đổi mới quản trị nhà trường và tinh gọn đầu mối quản lý; sử dụng hiệu quả đội ngũ nhà giáo, cơ sở vật chất và nguồn lực đầu tư; đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình của địa phương và cơ sở giáo dục.

- Hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến hoạt động dạy học, tâm lý của học sinh, nhà giáo và cha mẹ học sinh. Tổ chức thực hiện linh hoạt, khoa học, phù hợp với thực tiễn địa phương, đặc biệt là miền núi, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, bảo đảm thuận lợi cho người dạy, người học và người quản lý.

- Việc sắp xếp cơ sở giáo dục công lập phải gắn với bảo đảm các điều kiện chuẩn bị thật tốt cho khai giảng năm học mới 2026 - 2027 đúng theo tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước.

2. Tiêu chí sắp xếp

Thực hiện sắp xếp các cơ sở giáo dục để hình thành các cơ sở giáo dục có quy mô lớn theo 02 mô hình:

- Mô hình 1, Trường một cấp học quy mô lớn có các phân hiệu: gồm 01 trường chính và các phân hiệu, điểm trường. Cơ cấu nhân sự: gồm 01 hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng (tùy tình hình thực tế về quy mô lớp, học sinh, khoảng cách địa lý đến trường chính, bố trí mỗi phân hiệu có 01 phó hiệu trưởng phụ trách); 01 bộ phận hành chính - nhân sự (kế toán, thủ quỹ, văn thư) dùng chung; các nhân sự hỗ trợ giáo dục theo chuyên môn đặc thù; các tổ chuyên môn được tổ chức phù hợp với phân hiệu, điểm trường.   

- Mô hình 2, Trường phổ thông nhiều cấp học quy mô lớn: gồm 01 trường chính và các phân hiệu, điểm trường với nhiều cấp học, tổ chức tại một hoặc nhiều địa điểm. Cơ cấu nhân sự: 01 hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng (tùy tình hình thực tế về cấp học, quy mô lớp, học sinh, khoảng cách địa lý đến trường chính, bố trí mỗi phân hiệu có 01 phó hiệu trưởng phụ trách); 01 bộ phận hành chính - nhân sự (kế toán, thủ quỹ, văn thư) dùng chung; các nhân sự hỗ trợ giáo dục theo chuyên môn đặc thù; các tổ chuyên môn được tổ chức phù hợp với cấp học, phân hiệu, điểm trường.   

Giải thể các điểm trường lẻ không đạt tiêu chuẩn cơ sở vật chất tối thiểu ở địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số để tập trung hình thành các trường nội trú, bán trú cho học sinh tại các điểm trường chính. Trường hợp chưa chuẩn bị được cơ sở vật chất thì khẩn trương hoàn thiện, bảo đảm sắp xếp cho năm học sau (năm học 2027-2028)

Không sáp nhập trường mầm non với trường phổ thông; không sáp nhập trường phổ thông với các trung tâm giáo dục thường xuyên (GDTX), giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên (GDNN-GDTX); không sắp xếp cơ sở giáo dục chuyên biệt với các trường phổ thông đại trà. Ưu tiên tổ chức lại các cơ sở giáo dục cùng cấp học hoặc có vị trí địa lý gần nhau.

Đối với các trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở thực hiện sắp xếp trong phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã, bảo đảm mỗi đơn vị hành chính cấp xã có tối thiểu 01 trường mầm non, 01 trường tiểu học và 01 trường trung học cơ sở hoặc một cơ sở giáo dục có nhiều cấp học (tiểu học, trung học cơ sở).

Có thể xem xét thành lập trường liên cấp có cấp học cao nhất là trung học phổ thông (trường TH-THCS-THPT) trực thuộc Sở GDĐT nếu UBND cấp xã không đảm bảo các điều kiện và nguồn lực để hình thành trường liên cấp có cấp học cao nhất là trung học cơ sở (trường TH-THCS) tại địa phương.

IV. PHƯƠNG ÁN SẮP XẾP

1. Phương án sắp xếp cơ sở trường, lớp

Theo phương án đề xuất, thực hiện từ năm học 2026 - 2027, toàn tỉnh giảm 271/728 cơ sở giáo dục công lập, đạt tỷ lệ 37,2% (còn 457 cơ sở), cụ thể như sau:

Số liệu trên cho thấy việc sắp xếp tập trung ở các cấp học nền tảng có nhiều điểm trường nhỏ lẻ (mầm non, tiểu học, trung học cơ sở); giữ ổn định số lượng trường trung học phổ thông và tăng số trường liên cấp tiểu học - trung học cơ sở, khẳng định bản chất là tái cấu trúc các cơ sở giáo dục, mở rộng quy mô trường lớp chứ không thu hẹp quy mô giáo dục.

2. Phương án sắp xếp, bố trí đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên

- Đối với viên chức quản lý: Bố trí một số viên chức quản lý dôi dư tăng cường cho Phòng Văn hóa – Xã hội, Văn phòng hoặc Trung tâm sự nghiệp công thuộc UBND cấp xã nếu còn biên chế và phù hợp với chuyên môn, nghiệp vụ theo vị trí việc làm. Bố trí, động viên, khuyến khích viên chức quản lý trở lại làm công tác giảng dạy hoặc đảm nhiệm các chức vụ tổ trưởng, tổ phó chuyên môn để tận dụng nguồn lực chất lượng cao và góp phần tháo gỡ tình trạng thừa/thiếu giáo viên; được bảo lưu phụ cấp chức vụ theo quy định của pháp luật hiện hành.

- Đối với giáo viên: Căn cứ số lượng học sinh toàn trường sau sắp xếp, các đơn vị sau sắp xếp bố trí giáo viên theo định mức giáo viên/lớp theo quy định và trong số lượng người làm việc được giao để đảm bảo công tác dạy và học trong năm học 2026 - 2027.

- Đối với nhân sự hỗ trợ (viên chức hành chính): Tuân thủ nguyên tắc một trường - một bộ máy hành chính, các vị trí viên chức dôi dư được địa phương đề xuất bố trí linh hoạt theo hướng: thay đổi vị trí việc làm, điều động sang các trường thiếu đội ngũ hoặc giải quyết chế độ tinh giản biên chế, cụ thể:

+ Vị trí kế toán, văn thư, thủ quỹ: các trường hợp dôi dư sau sáp nhập sẽ được điều động đến đơn vị còn thiếu nhân viên. 

+ Vị trí thiết bị, thư viện, y tế: sắp xếp lại để phù hợp với quy mô học sinh và số điểm trường trong tổng số người làm việc được giao.

+ Đối với những trường hợp dôi dư không thể bố trí, giải pháp tận dụng nguồn lực là thực hiện đào tạo, bồi dưỡng hoặc khuyến khích tự đào tạo, bồi dưỡng để chuyển đổi sang các vị trí chuyên môn đặc thù còn thiếu tại địa phương trên cơ sở nhu cầu và nguồn lực của địa phương.

- Giải quyết nghỉ chế độ theo nguyện vọng và theo quy định của pháp luật hiện hành đối với các trường hợp không còn phương án bố trí (theo Nghị định số 154/2025/NĐ-CP của Chính phủ, Công văn số 6702/SNV-TCBC&CCVC của Sở Nội vụ về việc thực hiện chính sách tinh giản biên chế đối với giáo viên mầm non và các chính sách phù hợp theo quy định của pháp luật hiện hành).

3. Phương án sử dụng cơ sở vật chất

- Giữ nguyên các cơ sở trường trước sắp xếp để làm điểm trường của trường mới sau sắp xếp, đảm bảo hạn chế tối đa việc dịch chuyển của học sinh, giáo viên.

- Đối với các điểm trường nhỏ lẻ dôi dư, địa phương chuyển mục đích sử dụng thành trung tâm giáo dục cộng đồng, làm nhà văn hóa thôn ... để tránh lãng phí cơ sở.

- Các phòng học bộ môn, thư viện, phòng thiết bị, thí nghiệm và đồ dùng dạy học cơ bản được bố trí tại điểm trường để thuận tiện cho công tác dạy và học; thủ trưởng đơn vị có trách nhiệm phân công giáo viên, nhân viên phối hợp sử dụng hiệu quả tại từng điểm trường.

V. MỤC TIÊU, LỘ TRÌNH THỰC HIỆN

Hoàn thành việc sắp xếp các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập trên địa bàn tỉnh, đi vào hoạt động trước ngày 15/8/2026 để kịp thời ổn định, chuẩn bị chu đáo cho năm học mới 2026 - 2027; bảo đảm không gây ảnh hưởng đến hoạt động chuyên môn dạy và